ఆంధ్రప్రదేశ్ శాశ్వత సచివాలయ నిర్మాణానికి సంబంధించిన MEP, HVAC, ఫైర్, ఎస్కలేటర్లు, లిఫ్ట్ల టెండర్లపై తీవ్ర ఆరోపణలు. రూ.2,183.84 కోట్ల అంచనా వ్యయం, చదరపు అడుగుకు రూ.4,183.20 ఖర్చు, జాయింట్ వెంచర్లకు నో.. కానీ 50 శాతం సబ్ కాంట్రాక్టింగ్కు ఓకే అనే నిబంధనలపై ఇంజినీరింగ్ వర్గాల ప్రశ్నలు.
శాశ్వత సచివాలయ టెండర్లు
కమీషన్ల ‘టవర్’! శాశ్వత సచివాలయ టెండర్లలో భారీ గోల్మాల్ స్కెచ్?
ఆంధ్రప్రదేశ్ రాజధాని అమరావతిలో నిర్మించనున్న శాశ్వత సచివాలయం చుట్టూ మరోసారి సంచలన ప్రశ్నలు తెరపైకి వచ్చాయి. భవనం ఎంత అద్భుతంగా కనిపిస్తుందన్నది కాదు.. దాని లోపల సాగుతున్న టెండర్ల లెక్కలు ఎంత పారదర్శకంగా ఉన్నాయన్నదే ఇప్పుడు అసలు ప్రశ్న!
మెకానికల్, ఎలక్ట్రికల్, ప్లంబింగ్ (MEP), HVAC, ఫైర్ సేఫ్టీ, ఎస్కలేటర్లు, లిఫ్ట్ల వంటి అత్యంత కీలకమైన పనులకు ప్రభుత్వం భారీ మొత్తాలతో టెండర్లను పిలిచినట్లు క్లిప్పింగ్స్లో పేర్కొంది. మొత్తం అంచనా వ్యయం రూ.2,183.84 కోట్లుగా చూపిన నేపథ్యంలో.. ఈ ఖర్చుపై ఇంజినీరింగ్ వర్గాల్లో తీవ్ర చర్చ జరుగుతోంది.
మరోవైపు, చదరపు అడుగుకు రూ.4,183.20 వరకు వ్యయం వస్తుండగా.. అత్యాధునిక టెక్నాలజీ ఉపయోగించినా చదరపు అడుగుకు రూ.2,500 మించదని ఇంజినీరింగ్ నిపుణులు చెబుతున్నట్లు క్లిప్పింగ్స్ పేర్కొంటున్నాయి.
అయితే ఇంత భారీ వ్యత్యాసం ఎందుకు?
ఇదే ఇప్పుడు అసలు ప్రశ్న.
రూ.2,183.84 కోట్ల పనులు.. లెక్కల్లో ఇంత తేడా ఎందుకు?
శాశ్వత సచివాలయ నిర్మాణంలో కేవలం సివిల్ పనులే కాదు.. భారీ స్థాయిలో మెకానికల్, ఎలక్ట్రికల్, ప్లంబింగ్ వ్యవస్థలు ఏర్పాటు చేయాల్సి ఉంటుంది.
HVAC వ్యవస్థలు, విద్యుత్ వ్యవస్థలు, ఫైర్ సేఫ్టీ, లిఫ్ట్లు, ఎస్కలేటర్లు తదితర సాంకేతిక పనుల కోసం భారీగా నిధులు కేటాయిస్తున్నారు.
క్లిప్పింగ్స్లో పేర్కొన్న వివరాల ప్రకారం ఈ పనుల అంచనా వ్యయం రూ.2,183.84 కోట్లు.
కానీ ఇంజినీరింగ్ నిపుణులు చెబుతున్న వ్యయ అంచనాలతో పోలిస్తే ఈ లెక్కలు భారీగా ఉన్నాయన్నది ప్రధాన ఆరోపణ.
ప్రజల డబ్బుతో నిర్మిస్తున్న భవనానికి వాస్తవంగా ఎంత ఖర్చవుతుంది?
అంచనా వ్యయాన్ని ఎవరు నిర్ణయించారు?
ఏ ప్రమాణాల ఆధారంగా చదరపు అడుగుకు రూ.4,183.20 ఖర్చు నిర్ణయించారు?
ప్రభుత్వం వీటికి సమాధానం చెప్పాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడింది.
చదరపు అడుగుకు రూ.4,183.20.. నిపుణులు చెబుతున్నది రూ.2,500!
ఈ వ్యవహారంలో అత్యంత కీలకమైన అంశం చదరపు అడుగు వ్యయం.
క్లిప్పింగ్స్ ప్రకారం టెండర్ అంచనాల్లో చదరపు అడుగుకు రూ.4,183.20 వరకు వ్యయం వస్తోంది.
అయితే అత్యాధునిక టెక్నాలజీ, ఆధునిక సదుపాయాలు కలిపినా చదరపు అడుగుకు రూ.2,500కు మించి ఖర్చు అవసరం లేదని ఇంజినీరింగ్ నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నట్లు పేర్కొన్నారు.
అంటే ఒక్క చదరపు అడుగులోనే భారీ తేడా కనిపిస్తోందన్నమాట.
భవనం విస్తీర్ణం వేలాది చదరపు అడుగుల్లో ఉన్నప్పుడు ఈ వ్యత్యాసం కోట్ల రూపాయలకు చేరే అవకాశం ఉంటుంది.
అందుకే ఈ లెక్కలపై స్వతంత్ర సాంకేతిక పరిశీలన, పూర్తి టెండర్ వివరాల బహిరంగ ప్రకటన అవసరమనే డిమాండ్ సహజంగానే ముందుకొస్తోంది.
రూ.783 కోట్ల ‘దోపిడీకి స్కెచ్’ అంటూ ఆరోపణలు
క్లిప్పింగ్స్లో మరో సంచలన ఆరోపణ ఉంది.
MEP, HVAC, ఫైర్, ఎస్కలేటర్లు, లిఫ్ట్ల వంటి పనుల్లో కలిపి రూ.783 కోట్ల మేర ప్రజాధనానికి భారమయ్యేలా టెండర్ వ్యవస్థను రూపొందించారనే ఆరోపణలు ఉన్నాయి.
ఇది నిజమైతే ఇది సాధారణ టెండర్ వ్యవహారం కాదు.
ప్రజల నుంచి పన్నుల రూపంలో వసూలు చేసిన డబ్బును భారీ ప్రభుత్వ ప్రాజెక్టుల్లో ఖర్చు చేస్తున్నప్పుడు.. ప్రతి రూపాయికి లెక్క ఉండాలి.
రూ.783 కోట్ల వ్యత్యాసం ఎక్కడి నుంచి వచ్చింది?
ఎవరి అంచనాలు తీసుకున్నారు?
ఏ సాంకేతిక ప్రమాణాలను పరిగణనలోకి తీసుకున్నారు?
అన్న ప్రశ్నలకు ప్రభుత్వం స్పష్టమైన సమాధానం ఇవ్వాల్సి ఉంటుంది.
జాయింట్ వెంచర్లకు ‘నో’.. సబ్ కాంట్రాక్టర్లకు ‘ఓకే’!
ఈ టెండర్ నిబంధనల్లో మరో అంశం ఇప్పుడు రాజకీయంగా కూడా తీవ్ర చర్చకు కారణమవుతోంది.
క్లిప్పింగ్స్లో చూపించిన టెండర్ నిబంధనల ప్రకారం జాయింట్ వెంచర్లు టెండర్లలో పాల్గొనడానికి అనుమతి లేదని పేర్కొన్నట్లు కనిపిస్తోంది.
భారీ విలువ కలిగిన సాంకేతిక పనుల్లో అనుభవం, సామర్థ్యం ఉన్న సంస్థలు కలిసి జాయింట్ వెంచర్గా బరిలోకి దిగే అవకాశం సాధారణంగా ఉంటుంది.
కానీ ఇక్కడ మాత్రం JVలకు తలుపులు మూసివేసి.. మరోవైపు టెండర్ దక్కించుకున్న సంస్థకు 50 శాతం వరకు పనులను సబ్ కాంట్రాక్టర్కు అప్పగించే అవకాశం కల్పించడం ఇప్పుడు ప్రశ్నార్థకంగా మారింది.
శాశ్వత సచివాలయ టెండర్లు
టెండర్ ఒకరి చేతిలో.. పని మరొకరి చేతిలో?
ఇదే అసలు ‘ట్విస్ట్’ అని ఇంజినీరింగ్ వర్గాలు ప్రశ్నిస్తున్నాయి.
ఒక సంస్థ తన సాంకేతిక, ఆర్థిక సామర్థ్యంతో టెండర్ దక్కించుకోవాలి.
కానీ టెండర్ దక్కించుకున్న తర్వాత 50 శాతం వరకు పనులను సబ్ కాంట్రాక్టర్కు అప్పగించే వెసులుబాటు ఉంటే.. అసలు అర్హత నిబంధనల ఉద్దేశ్యం ఏమిటన్నది ప్రశ్న.
అదే సమయంలో జాయింట్ వెంచర్లను మాత్రం ప్రారంభ దశలోనే అనుమతించకపోవడం ఎందుకు?
ఇది నిజంగా పోటీని పెంచే నిబంధనా? లేక పోటీని పరిమితం చేసే నిబంధనా?
అనే ప్రశ్నలు తలెత్తుతున్నాయి.
క్లిప్పింగ్స్లో కూడా ఎంపిక చేసిన కాంట్రాక్టర్కు పనులు అప్పగించడానికే ఈ విధమైన నిబంధనలు పెట్టారనే ఇంజినీర్ల అనుమానాలు వ్యక్తమైనట్లు పేర్కొన్నారు.
శాశ్వత సచివాలయ టెండర్లు
టెండర్ నిబంధనలే అసలు కథ చెబుతున్నాయా?
టెండర్ పత్రాల్లోని నిబంధనలపై కూడా క్లిప్పింగ్స్ దృష్టి సారించాయి.
జాయింట్ వెంచర్ పాల్గొనకూడదనే నిబంధనతో పాటు.. పనులను సబ్ కాంట్రాక్టింగ్ చేసే అంశానికి సంబంధించిన షరతులు కూడా చర్చనీయాంశంగా మారాయి.
భారీ విలువ కలిగిన ప్రభుత్వ పనుల్లో ఎవరు బిడ్ వేస్తున్నారు? ఎవరి సాంకేతిక అర్హతలు పరిశీలిస్తున్నారు? ఎవరు వాస్తవంగా పని చేస్తున్నారు? అనే విషయాల్లో పూర్తి పారదర్శకత ఉండాలి.
కానీ టెండర్ దక్కిన తర్వాత పనుల్లో సగం వరకు సబ్ కాంట్రాక్టింగ్కు అవకాశం ఉంటే.. టెండర్ ప్రక్రియలో చూపిన సామర్థ్యం, వాస్తవంగా పని చేసే సంస్థ సామర్థ్యం ఒకటేనా? అన్న అనుమానం రావడం సహజమే.
శాశ్వత సచివాలయ టెండర్లు
రూ.4,350.42 కోట్ల నుంచి రూ.20,439.58 కోట్ల వరకు? అసలు ఈ లెక్కలేంటి?
క్లిప్పింగ్స్లో సచివాలయ నిర్మాణానికి సంబంధించిన వివిధ పనులు, వాటి అంచనాలు, ఖర్చులపై మరిన్ని భారీ సంఖ్యలు కూడా ప్రస్తావించబడ్డాయి.
అందులో రూ.4,350.42, రూ.20,439.58 వంటి భారీ మొత్తాలకు సంబంధించిన లెక్కలు, వేర్వేరు నిర్మాణ/సాంకేతిక పనుల అంచనాలపై వివరాలు ఉన్నాయి.
ఇవన్నీ కలిపి చూస్తే ఒక్క విషయం స్పష్టమవుతోంది—అమరావతి శాశ్వత సచివాలయం పేరుతో వేల కోట్ల రూపాయల విలువైన పనులు ఒకేసారి టెండర్ దశలోకి వెళ్తున్నాయి.
అందుకే ప్రతి టెండర్కు సంబంధించిన—
- అంచనా వ్యయం
- చదరపు అడుగుకు ఖర్చు
- టెక్నికల్ స్పెసిఫికేషన్లు
- అర్హత నిబంధనలు
- బిడ్డర్ల వివరాలు
- జాయింట్ వెంచర్పై నిబంధనలు
- సబ్ కాంట్రాక్టింగ్ పరిమితి
- పనులు అప్పగించే విధానం
- తుది కాంట్రాక్ట్ విలువ
వంటివన్నీ ప్రజలకు అందుబాటులో ఉంచాలని డిమాండ్ వస్తోంది.
శాశ్వత సచివాలయ టెండర్లు
ప్రజాధనం.. పారదర్శకత ఎక్కడ?
శాశ్వత సచివాలయం రాష్ట్రానికి అవసరమైన ప్రాజెక్టు కావచ్చు.
కానీ అవసరమైన ప్రాజెక్టు పేరుతో ఎంతైనా ఖర్చు చేయొచ్చనే విధానం మాత్రం ప్రజాస్వామ్యంలో ఆమోదయోగ్యం కాదు.
ప్రాజెక్టు ఎంత పెద్దదైతే అంత ఎక్కువ పారదర్శకత అవసరం.
ప్రత్యేకంగా MEP, HVAC, ఫైర్ సేఫ్టీ, లిఫ్ట్లు, ఎస్కలేటర్లు వంటి సాంకేతిక పనుల్లో నిపుణుల అంచనాలు, మార్కెట్ రేట్లు, టెక్నికల్ స్పెసిఫికేషన్లు, టెండర్ పోటీ అన్నీ బహిరంగంగా ఉండాలి.
లేకపోతే ‘అభివృద్ధి’ పేరుతో ప్రజాధనానికి భారమా? లేక కాంట్రాక్టర్లకు ప్రయోజనమా? అనే అనుమానాలు మరింత పెరుగుతాయి.
శాశ్వత సచివాలయ టెండర్లు
‘కమీషన్ల టవర్’ ఆరోపణలకు ప్రభుత్వం సమాధానం చెప్పాలి!
శాశ్వత సచివాలయం రాష్ట్ర పరిపాలనకు ప్రతీకగా నిలవాల్సిన భవనం.
కానీ నిర్మాణం ప్రారంభమయ్యే ముందే టెండర్లపై రూ.783 కోట్ల మేర దోపిడీకి స్కెచ్, అధిక చదరపు అడుగు వ్యయం, జాయింట్ వెంచర్లపై ఆంక్షలు, 50 శాతం సబ్ కాంట్రాక్టింగ్ వంటి అంశాలు తెరపైకి వస్తే.. ఇది ప్రభుత్వానికి ఇబ్బందికరమైన ప్రశ్నలనే మిగులుస్తుంది.
ఎవరికి అనుకూలంగా ఈ నిబంధనలు రూపొందాయి?
ఎందుకు JVలకు అనుమతి లేదు?
ఎందుకు 50 శాతం వరకు సబ్ కాంట్రాక్టింగ్ అవకాశం?
రూ.2,183.84 కోట్ల అంచనా వ్యయం ఎలా వచ్చింది?
చదరపు అడుగుకు రూ.4,183.20 ఎందుకు?
రూ.2,500తో సాధ్యమని నిపుణులు చెబుతున్నప్పుడు మిగిలిన భారీ వ్యత్యాసం ఎందుకు?
ఇవే ఇప్పుడు అసలు ప్రశ్నలు.
శాశ్వత సచివాలయ టెండర్లు
సచివాలయం కట్టండి.. కానీ ప్రజాధనంతో ‘కమీషన్ల టవర్’ మాత్రం కట్టొద్దు!
అమరావతిలో శాశ్వత సచివాలయం నిర్మించడంపై ఎవరికీ అభ్యంతరం ఉండాల్సిన అవసరం లేదు. కానీ ఆ పేరుతో ప్రజల సొమ్మును ఇష్టారాజ్యంగా ఖర్చు చేయడానికి మాత్రం ఎవరికీ హక్కు లేదు.
క్లిప్పింగ్స్లో వెలుగులోకి వచ్చిన రూ.2,183.84 కోట్ల అంచనా వ్యయం, చదరపు అడుగుకు రూ.4,183.20 వ్యయం, రూ.783 కోట్ల మేర వ్యయంపై వచ్చిన ఆరోపణలు, JVలకు నో.. 50 శాతం సబ్ కాంట్రాక్టింగ్కు ఓకే అనే నిబంధనలు ఇప్పుడు సమగ్ర పరిశీలనకు గురికావాల్సిన అంశాలు.
ప్రభుత్వం నిజంగా పారదర్శకంగా ఉంటే టెండర్ పత్రాలు, అంచనాల వెనుక లెక్కలు, సాంకేతిక ప్రమాణాలు, బిడ్డర్ల వివరాలు, సబ్ కాంట్రాక్టింగ్ నిబంధనలపై పూర్తి వివరణ ఇవ్వాలి.
లేకపోతే అనుమానాలు మరింత బలపడతాయి.
సచివాలయం ‘అభివృద్ధి టవర్’గా నిలవాలా?
లేక టెండర్లలోనే పుట్టిన ‘కమీషన్ల టవర్’గా మిగలాలా?
దీనికి సమాధానం చెప్పాల్సింది ప్రభుత్వమే.
శాశ్వత సచివాలయ టెండర్లు
