ఆంధ్రప్రదేశ్లో ప్రభుత్వ ఆస్తుల ప్రైవేటీకరణపై రాజకీయ దుమారం
ఆంధ్రప్రదేశ్లో ప్రభుత్వ ఆస్తులను ప్రైవేట్ సంస్థలకు అప్పగిస్తున్నారనే ఆరోపణలు రాజకీయంగా తీవ్ర చర్చకు దారితీశాయి. ముఖ్యంగా రామాయపట్నం పోర్టు నిర్వహణను ప్రైవేట్ సంస్థలకు అప్పగించేందుకు ప్రభుత్వం టెండర్లకు అనుమతి ఇవ్వడం వివాదానికి కేంద్రబిందువైంది. దీనితో పాటు కొత్త మెడికల్ కాలేజీలు, ఆర్టీసీ, ఏపీ టూరిజం హోటళ్లు, ఫిషింగ్ హార్బర్లు, ప్రభుత్వ భూములు, పోర్టులు, హార్బర్ల నిర్వహణలో కూడా ప్రైవేట్ భాగస్వామ్యాన్ని పెంచుతున్నారని ప్రతిపక్షాలు ఆరోపిస్తున్నాయి.
ప్రజల సొమ్ముతో నిర్మించిన ప్రభుత్వ ఆస్తులను ప్రైవేట్ సంస్థలకు అప్పగించడం వెనుక ప్రజా ప్రయోజనాల కంటే ప్రైవేట్ ప్రయోజనాలకే ప్రాధాన్యం ఇస్తున్నారనే విమర్శలు వినిపిస్తున్నాయి. అయితే ప్రభుత్వం మాత్రం పెట్టుబడులు, సమర్థ నిర్వహణ, మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధి కోసం పబ్లిక్-ప్రైవేట్ పార్ట్నర్షిప్ (PPP) విధానాన్ని అమలు చేస్తున్నామని చెబుతోంది.
ప్రభుత్వ ఆస్తుల ప్రైవేటీకరణ
రామాయపట్నం పోర్టు.. 95 శాతం పూర్తయిన ప్రాజెక్టు ప్రైవేట్ చేతుల్లోకా?
ప్రతిపక్షాల కథనం ప్రకారం మాజీ సీఎం వైఎస్ జగన్ ప్రభుత్వం రూ.4,929 కోట్లతో రామాయపట్నం పోర్టు నిర్మాణాన్ని చేపట్టి 2024 నాటికి దాదాపు 95 శాతం పనులు పూర్తి చేసింది. నాలుగో మల్టీ ప్రొడక్ట్ కార్గో బెర్తు సహా కీలక నిర్మాణాలు పూర్తికాగా ఎన్నికల కోడ్ అమల్లోకి రావడంతో ప్రారంభోత్సవం మాత్రమే వాయిదా పడింది.
ప్రస్తుత ప్రభుత్వం అధికారంలోకి వచ్చిన తర్వాత రెండేళ్లు గడిచినా పోర్టును పూర్తిస్థాయిలో ప్రారంభించకుండా, ఇప్పుడు నిర్వహణను ప్రైవేట్ సంస్థలకు అప్పగించేందుకు టెండర్లు పిలవడంపై వ్యాపార, అధికార వర్గాల్లో చర్చ మొదలైంది.
అంతేకాదు పోర్టు ప్రభావ పరిధిని 51 కిలోమీటర్ల నుంచి 15 కిలోమీటర్లకు కుదించడం కూడా వివాదాస్పదంగా మారింది. దాదాపు పూర్తయిన ప్రభుత్వ ప్రాజెక్టును ప్రైవేట్ సంస్థలకు అప్పగించడం సమంజసమా? అనే ప్రశ్నలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.
ప్రభుత్వ ఆస్తుల ప్రైవేటీకరణ
రూ.26,501 కోట్ల తీరప్రాంత అభివృద్ధి ప్రణాళికకు బ్రేక్?
1,053 కిలోమీటర్ల ఆంధ్రప్రదేశ్ తీరప్రాంత అభివృద్ధి లక్ష్యంగా గత ప్రభుత్వం రూ.26,501 కోట్లతో మూడు పోర్టులు, 10 ఫిషింగ్ హార్బర్లు, 6 ఫిష్ ల్యాండింగ్ సెంటర్ల నిర్మాణానికి శ్రీకారం చుట్టింది.
ప్రతిపక్షాల ఆరోపణల ప్రకారం ఈ ప్రాజెక్టుల్లో చాలావరకు పనులు నిలిచిపోయాయి. పూర్తయిన ప్రాజెక్టులను కూడా ప్రజలకు అందుబాటులోకి తీసుకురాకుండా ప్రైవేట్ సంస్థలకు అప్పగించే దిశగా ప్రభుత్వం అడుగులు వేస్తోందని విమర్శిస్తున్నారు.
ఇప్పటికే జువ్వలదిన్నె ఫిషింగ్ హార్బర్ కూడా ప్రైవేట్ సంస్థల నిర్వహణలోకి వెళ్లిందని, ఇప్పుడు రామాయపట్నం పోర్టు కూడా అదే బాటలో నడుస్తోందని ప్రతిపక్షాలు పేర్కొంటున్నాయి.
ప్రభుత్వ ఆస్తుల ప్రైవేటీకరణ
ప్రభుత్వ మెడికల్ కాలేజీలపై కూడా ప్రైవేటీకరణ ఆరోపణలు
రాష్ట్ర చరిత్రలో తొలిసారిగా ఒకేసారి 17 ప్రభుత్వ మెడికల్ కాలేజీల నిర్మాణానికి శ్రీకారం చుట్టిన ప్రభుత్వం గత వైఎస్ జగన్ ప్రభుత్వమేనని ప్రతిపక్షాలు గుర్తుచేస్తున్నాయి.
ఈ కాలేజీల నిర్వహణ కోసం సెల్ఫ్ ఫైనాన్స్ విధానాన్ని తీసుకొచ్చి, ప్రైవేట్ మెడికల్ కాలేజీలతో పోలిస్తే తక్కువ ఫీజులతో విద్య అందించాలనే లక్ష్యాన్ని నిర్దేశించిందని చెబుతున్నారు.
అయితే ఎన్నికల సమయంలో ఈ విధానాన్ని వ్యతిరేకించిన టీడీపీ, అధికారంలోకి వచ్చిన తర్వాత దానిని రద్దు చేయకపోగా, ఇప్పుడు 10 కొత్త మెడికల్ కాలేజీలను ప్రైవేట్ వ్యక్తుల చేతుల్లో పెట్టే నిర్ణయం తీసుకుందని ప్రతిపక్షాలు ఆరోపిస్తున్నాయి.
అంతేకాదు ప్రభుత్వ భూములను అత్యంత తక్కువ లీజు ధరకు 66 ఏళ్లపాటు అప్పగిస్తూ, కళాశాలలు, బోధనాస్పత్రుల నిర్వహణ హక్కులను కూడా ప్రైవేట్ సంస్థలకు అప్పగించే ప్రతిపాదనపై తీవ్ర విమర్శలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.
ప్రభుత్వ రంగంలో ఉచితంగా అందాల్సిన వైద్య సేవలు భవిష్యత్తులో ఫీజులతో మారిపోతాయనే ఆందోళన కూడా వ్యక్తమవుతోంది.
ప్రభుత్వ ఆస్తుల ప్రైవేటీకరణ
ఆర్టీసీని కూడా పూర్తిగా ప్రైవేట్ చేసే ప్రయత్నమా?
ప్రజా రవాణా వ్యవస్థగా పేరొందిన ఆర్టీసీని కూడా దశలవారీగా ప్రైవేటీకరిస్తున్నారని ఉద్యోగ సంఘాలు, ప్రతిపక్షాలు ఆరోపిస్తున్నాయి.
ప్రస్తుతం రాష్ట్రంలో సుమారు 11 వేల బస్సులు ఉండగా వాటిలో 8 వేల బస్సులు ఆర్టీసీకి చెందినవి, 3 వేల బస్సులు అద్దె విధానంలో నడుస్తున్నాయి.
ప్రభుత్వ లక్ష్యం ప్రకారం 2029 నాటికి సుమారు 9 వేల ఎలక్ట్రిక్ బస్సులను ప్రైవేట్ సంస్థల ద్వారా ప్రవేశపెట్టాలని, మిగిలిన బస్సుల స్థానంలో కూడా 2031 నాటికి ప్రైవేట్ ఈ-బస్సులను తీసుకురావాలని ప్రణాళిక రూపొందించినట్లు ప్రతిపక్షాలు ఆరోపిస్తున్నాయి.
ఇది అమలైతే 2031 నాటికి మొత్తం ఆర్టీసీ వ్యవస్థ ప్రైవేట్ సంస్థల ఆధీనంలోకి వెళ్లే పరిస్థితి ఏర్పడుతుందని ఉద్యోగ సంఘాలు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నాయి.
ఇప్పటికే రూ.6,600 కోట్ల విలువైన 12 ఆర్టీసీ డిపోలను ప్రైవేట్ సంస్థలకు లీజుకు ఇచ్చే ఉత్తర్వులు జారీ చేసినట్లు విమర్శలు వస్తున్నాయి.
అలాగే రాష్ట్రంలోని ప్రధాన నగరాల్లోని ఆర్టీసీ బస్ స్టేషన్లను ఖాళీ చేసి, షాపింగ్ మాల్స్, వాణిజ్య సముదాయాల నిర్మాణం కోసం పీపీపీ విధానంలో ప్రైవేట్ సంస్థలకు అప్పగించే ప్రయత్నాలు కూడా జరుగుతున్నాయని ఆరోపిస్తున్నారు.
ప్రభుత్వ ఆస్తుల ప్రైవేటీకరణ
టూరిజం హోటళ్లు, ప్రభుత్వ భూములు కూడా ‘ఫర్ సేల్’?
ఏపీ టూరిజం ఆధ్వర్యంలో ఉన్న సుమారు రూ.10 వేల కోట్ల విలువైన హోటళ్లను 33 ఏళ్లపాటు ఆపరేషన్ అండ్ మెయింటెనెన్స్ పేరుతో ప్రైవేట్ సంస్థలకు లీజుకు ఇవ్వాలని ప్రభుత్వం నిర్ణయించిందని ప్రతిపక్షాలు పేర్కొంటున్నాయి.
ఇక పర్యాటక అభివృద్ధి పేరిట సుమారు 3,914 ఎకరాల ప్రభుత్వ భూములను ప్రైవేట్ పెట్టుబడిదారులకు అప్పగించే ప్రణాళిక సిద్ధమైందని ఆరోపిస్తున్నారు.
రాష్ట్రవ్యాప్తంగా విలువైన ప్రభుత్వ భూములను ల్యాండ్ బ్యాంక్లో చేర్చి, భవిష్యత్తులో ప్రైవేట్ సంస్థలకు అందుబాటులో ఉంచే విధంగా ప్రభుత్వం చర్యలు చేపడుతోందని కూడా విమర్శలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.
ప్రభుత్వ ఆస్తుల ప్రైవేటీకరణ
ప్రభుత్వ ఆస్తులన్నీ ప్రైవేట్ చేతుల్లోకేనా?
ప్రతిపక్షాలు చేస్తున్న ప్రధాన ఆరోపణ ఏమిటంటే…
- రామాయపట్నం పోర్టు
- మచిలీపట్నం పోర్టు పరిధి మార్పులు
- జువ్వలదిన్నె ఫిషింగ్ హార్బర్
- కొత్త మెడికల్ కాలేజీలు
- ఆర్టీసీ ఈ-బస్సులు
- ఆర్టీసీ డిపోలు, బస్ స్టేషన్లు
- ఏపీ టూరిజం హోటళ్లు
- ఫిషింగ్ హార్బర్లు
- ప్రభుత్వ విలువైన భూములు
ఇలా ఒక్కొక్కటిగా ప్రభుత్వ ఆస్తులన్నీ ప్రైవేట్ సంస్థలకు అప్పగిస్తున్నారని వారు ఆరోపిస్తున్నారు.
ప్రభుత్వం ఏమంటోంది?
ప్రభుత్వం మాత్రం ఈ నిర్ణయాలను పూర్తిస్థాయి ప్రైవేటీకరణగా కాకుండా పబ్లిక్-ప్రైవేట్ పార్ట్నర్షిప్ (PPP) విధానంలో తీసుకుంటున్న చర్యలుగా వివరిస్తోంది. ప్రైవేట్ భాగస్వామ్యం ద్వారా పెట్టుబడులు, ఆధునిక సాంకేతికత, మెరుగైన నిర్వహణ తీసుకురావడమే లక్ష్యమని చెబుతోంది. ప్రభుత్వ ఆస్తుల యాజమాన్యం ప్రభుత్వానిదేనని, నిర్వహణలో మాత్రమే ప్రైవేట్ భాగస్వామ్యం ఉంటుందని ప్రభుత్వం స్పష్టం చేస్తోంది.
ప్రజా ఆస్తుల పరిరక్షణా..? ప్రైవేటీకరణా..? తుది తీర్పు ప్రజలదే!
రామాయపట్నం పోర్టు నుంచి ఆర్టీసీ, ప్రభుత్వ మెడికల్ కాలేజీలు, టూరిజం హోటళ్లు, ఫిషింగ్ హార్బర్లు, ప్రభుత్వ భూముల వరకు ప్రైవేట్ భాగస్వామ్యంపై ఆంధ్రప్రదేశ్లో రాజకీయ పోరు ముదురుతోంది. ప్రభుత్వం అభివృద్ధి, పెట్టుబడులు, సమర్థ నిర్వహణ కోసం తీసుకుంటున్న నిర్ణయాలేనని వాదిస్తుండగా, ప్రతిపక్షాలు మాత్రం ప్రజల ఆస్తులను ప్రైవేట్ సంస్థలకు అప్పగిస్తున్నారని తీవ్ర ఆరోపణలు చేస్తున్నాయి. ఈ నిర్ణయాల అమలు, వాటి ప్రభావం, ప్రజలకు కలిగే ప్రయోజనాలు లేదా నష్టాలపై రాబోయే రోజుల్లో మరింత రాజకీయ చర్చ కొనసాగే అవకాశం కనిపిస్తోంది.
ప్రభుత్వ ఆస్తుల ప్రైవేటీకరణ
