“విద్యే భవిష్యత్తు” అని చెప్పే ప్రభుత్వమే ఇప్పుడు ప్రభుత్వ పాఠశాలల పరిస్థితిని ప్రశ్నార్థకంగా మార్చిందనే విమర్శలు వినిపిస్తున్నాయి. విద్యా సంవత్సరం ప్రారంభమై రోజులు గడుస్తున్నా విద్యార్థులకు స్టూడెంట్ కిట్లు అందలేదు. పాఠ్యపుస్తకాలు లేవు.. నోటు పుస్తకాలు లేవు.. బూట్లు, బెల్టులు లేవు.. తరగతి గదులు దెబ్బతిన్నాయి.. మరుగుదొడ్లు అధ్వాన్నంగా ఉన్నాయి.. తాగునీటి కోసం ఆర్వో ప్లాంట్లు లేవు.. మధ్యాహ్న భోజనం నాణ్యతపై ఫిర్యాదులు వెల్లువెత్తుతున్నాయి. ఒకప్పుడు 43 లక్షల మంది విద్యార్థులతో కళకళలాడిన ప్రభుత్వ పాఠశాలలు ఇప్పుడు 30 లక్షలకే పరిమితమయ్యాయన్న గణాంకాలు ప్రభుత్వ విద్యా వ్యవస్థ పరిస్థితిని అద్దం పడుతున్నాయని విమర్శలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.
ప్రభుత్వ పాఠశాలలు
బడి తెరిచినా… విద్యార్థులకు విద్యా కానుక మాత్రం చేరలేదు
ప్రభుత్వ పాఠశాలల్లో ప్రతి ఏడాది విద్యా సంవత్సరం ప్రారంభమైన మొదటి రోజే విద్యార్థులకు స్టూడెంట్ కిట్లు అందించాల్సి ఉంటుంది. అయితే ఈ ఏడాది బడులు ప్రారంభమై వారాలు గడుస్తున్నా లక్షలాది మంది విద్యార్థులకు ఇంకా కిట్లు అందలేదు.
దీంతో విద్యార్థులు సొంత డబ్బుతో నోటు పుస్తకాలు కొనుగోలు చేయాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడింది. చాలాచోట్ల పాఠ్యపుస్తకాల కొరత కూడా కొనసాగుతోందని సమాచారం. బూట్లు, బెల్టులు, యూనిఫాం వస్త్రాలు లేక పాతవే వాడుకుంటున్న విద్యార్థులు కనిపిస్తున్నారు.
ప్రభుత్వ పాఠశాలల్లో కనిపిస్తున్న ప్రధాన సమస్యలు
ప్రస్తుతం అనేక ప్రభుత్వ పాఠశాలల్లో ఎదురవుతున్న ప్రధాన సమస్యలు ఇవే…
- విద్యామిత్ర (స్టూడెంట్) కిట్లు అందకపోవడం
- పాఠ్యపుస్తకాల కొరత
- నోటు పుస్తకాలు సొంతంగా కొనుక్కోవాల్సిన పరిస్థితి
- బూట్లు, బెల్టులు, యూనిఫాం వస్త్రాలు అందకపోవడం
- వెలిసిపోయిన తరగతి గదులు
- మరుగుదొడ్ల నిర్వహణ దారుణంగా ఉండటం
- ఆర్వో ప్లాంట్లు లేక తాగునీటి కోసం ఇబ్బందులు
- నాసిరకం మధ్యాహ్న భోజనంపై ఫిర్యాదులు
- కొంతమంది విద్యార్థులు ఇంటి నుంచే భోజనం తెచ్చుకుంటున్న పరిస్థితి
ఈ సమస్యలతో ప్రభుత్వ పాఠశాలల్లో చదువుతున్న విద్యార్థులే ఎక్కువ ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటున్నారని ఆరోపణలు వినిపిస్తున్నాయి.
ప్రభుత్వ పాఠశాలలు
43 లక్షల నుంచి 30 లక్షలకు… ప్రభుత్వ విద్యపై ప్రజల నమ్మకం తగ్గుతోందా?
2024లో ప్రభుత్వ పాఠశాలల్లో సుమారు 43 లక్షల మంది విద్యార్థులు ఉన్నట్లు అధికారిక గణాంకాలు చెబుతున్నాయి. ప్రస్తుతం ఆ సంఖ్య 30 లక్షల వరకు తగ్గిందని పేర్కొంటున్నారు.
దాదాపు 13 లక్షల మంది విద్యార్థులు ప్రభుత్వ పాఠశాలలకు దూరమయ్యారనే పరిస్థితి విద్యా రంగంలో తీవ్ర చర్చకు దారితీసింది.
ప్రభుత్వ పాఠశాలలపై విశ్వాసం తగ్గిందా? లేక సదుపాయాల కొరత కారణంగా తల్లిదండ్రులు ప్రైవేట్ పాఠశాలల వైపు మొగ్గు చూపుతున్నారా? అన్న ప్రశ్నలు వినిపిస్తున్నాయి.
ప్రభుత్వ పాఠశాలలు
కిట్ల టెండర్లు.. బిల్లుల బకాయిలు.. ఎక్కడ ఆగిపోయింది వ్యవస్థ?
2024–25 విద్యా సంవత్సరం
36 లక్షల మంది విద్యార్థులకు రూ.911 కోట్లతో స్టూడెంట్ కిట్ల కొనుగోలు టెండర్ల ప్రక్రియను గత ప్రభుత్వమే పూర్తి చేసింది. అనంతరం 2024 జూన్లో ప్రభుత్వం మారిన తర్వాత అదే కిట్లను విద్యార్థులకు పంపిణీ చేశారు.
అయితే ఆ సరఫరా చేసిన కంపెనీలకు బిల్లులు పూర్తిగా చెల్లించలేదని సమాచారం. బకాయిలు చెల్లిస్తేనే మళ్లీ సరఫరా చేస్తామని ఆయా సంస్థలు ప్రభుత్వానికి స్పష్టం చేసినట్లు తెలుస్తోంది.
ప్రభుత్వ పాఠశాలలు
2025–26 విద్యా సంవత్సరం
35 లక్షల మంది విద్యార్థులకు రూ.910 కోట్లతో మరోసారి టెండర్లు పిలిచారు.
అయితే గత బకాయిలు చెల్లించలేదని కంపెనీలు సరఫరాకు ముందుకు రాలేదు. దీంతో సమగ్ర శిక్ష కింద కేంద్ర ప్రభుత్వం ఇచ్చిన నిధుల నుంచి రూ.352 కోట్లు విడుదల చేసి కొంత మేర చెల్లింపులు జరిపిన తర్వాత మాత్రమే సరఫరా ప్రారంభమైంది.
అయినా విద్యా సంవత్సరం పూర్తయ్యే సమయానికి 20 శాతానికి పైగా విద్యార్థులకు కిట్లు అందలేదు.
2026–27 విద్యా సంవత్సరం
ఈ ఏడాది కూడా 35 లక్షల మంది విద్యార్థులకు రూ.910 కోట్లతో టెండర్లు పిలిచారు.
అయితే గత రెండేళ్లుగా పెండింగ్లో ఉన్న రూ.1,372 కోట్ల బకాయిలు పూర్తిగా చెల్లిస్తేనే టెండర్లలో పాల్గొంటామని కంపెనీలు స్పష్టం చేసినట్లు సమాచారం.
నిధుల విడుదలకు ప్రభుత్వం జీవోలు జారీ చేసినప్పటికీ చెల్లింపులు జరగకపోవడంతో ఈ ఏడాది కూడా విద్యార్థులకు కిట్లు అందని పరిస్థితి ఏర్పడిందని తెలుస్తోంది.
జగన్ హయాంలో బడి మొదటి రోజే ‘జగనన్న విద్యా కానుక’
వైఎస్ జగన్ ప్రభుత్వం 2020–21 విద్యా సంవత్సరం నుంచి ‘జగనన్న విద్యా కానుక’ పథకాన్ని ప్రారంభించింది.
ప్రతి ఏడాది విద్యా సంవత్సరం ప్రారంభమైన మొదటి రోజే సగటున 43 లక్షల మంది విద్యార్థులకు రూ.2,900 విలువైన స్టూడెంట్ కిట్ అందించేవారు.
ఆ కిట్లో…
- నాణ్యమైన స్కూల్ బ్యాగ్
- పాఠ్యపుస్తకాలు
- నోటు పుస్తకాలు
- మూడు జతల యూనిఫాం వస్త్రాలు
- బూట్లు
- రెండు జతల సాక్సులు
- బెల్ట్
- టై
- వర్క్బుక్స్
- ప్రాథమిక పాఠశాలలకు పిక్టోరియల్ డిక్షనరీ
- హైస్కూల్ విద్యార్థులకు ఇంగ్లిష్–తెలుగు ఆక్స్ఫర్డ్ డిక్షనరీ
అందించేవారు.
ప్రభుత్వ పాఠశాలలు
ఆరు నెలల ముందే టెండర్లు… సకాలంలో చెల్లింపులు
జగన్ ప్రభుత్వ హయాంలో విద్యా కానుక కిట్ల కొనుగోలు ప్రక్రియను విద్యా సంవత్సరం ప్రారంభానికి ఆరు నెలల ముందే ప్రారంభించేవారని పేర్కొంటున్నారు.
జాతీయ స్థాయి కంపెనీల నుంచి టెండర్లు పిలిచి, చెల్లింపులు సకాలంలో చేయడం వల్ల బడులు తెరిచిన మొదటి రోజే ప్రతి విద్యార్థి చేతికి కిట్ చేరేదని అధికారులు అప్పట్లో వెల్లడించారు.
ప్రభుత్వ పాఠశాలలు
నాణ్యతను పర్యవేక్షించిన ‘క్వాలిటీ కౌన్సిల్ ఆఫ్ ఇండియా’
విద్యార్థులకు అందించే ప్రతి వస్తువు నాణ్యతను పరిశీలించే బాధ్యతను భారత ప్రభుత్వ మద్దతుతో పనిచేసే **క్వాలిటీ కౌన్సిల్ ఆఫ్ ఇండియా (QCI)**కు అప్పగించారు.
బ్యాగులు, పుస్తకాలు, బూట్లు, యూనిఫాం వస్త్రాలు సహా అన్ని వస్తువుల నాణ్యతను ప్రత్యేకంగా తనిఖీ చేసిన తర్వాతే పంపిణీ చేసేవారని అప్పటి ప్రభుత్వం తెలిపింది.
ప్రభుత్వ పాఠశాలలు
నాలుగేళ్లలో రూ.3,367 కోట్లతో విద్యా కానుకలు
2020–21 నుంచి వరుసగా నాలుగు విద్యా సంవత్సరాల పాటు రూ.3,367 కోట్ల వ్యయంతో జగనన్న విద్యా కానుకను అమలు చేశారు.
ప్రతి ఏడాది సగటున 43 లక్షల మంది విద్యార్థులకు ఈ కిట్లు పంపిణీ చేసినట్లు ప్రభుత్వ గణాంకాలు వెల్లడించాయి.
ప్రభుత్వ పాఠశాలలు
ప్రభుత్వ విద్యను గాడిలో పెడతారా… లేక మరింత గోతిలోకి నెడతారా?
ఒకప్పుడు బడి మొదటి రోజే ప్రతి విద్యార్థి చేతికి స్టూడెంట్ కిట్ అందేదని చెబుతున్న పరిస్థితి నుంచి… ఇప్పుడు విద్యా సంవత్సరం ప్రారంభమై వారాలు గడిచినా పుస్తకాలు, నోటు పుస్తకాలు, బూట్లు, బెల్టులు కూడా అందని పరిస్థితి ఏర్పడిందనే విమర్శలు వినిపిస్తున్నాయి. మరోవైపు ప్రభుత్వ పాఠశాలల్లో విద్యార్థుల సంఖ్య 43 లక్షల నుంచి 30 లక్షలకు పడిపోవడం, మౌలిక సదుపాయాల కొరత, కిట్ల సరఫరాలో జాప్యం, రూ.1,372 కోట్ల బకాయిల వివాదం వంటి అంశాలు ప్రభుత్వ విద్యా వ్యవస్థపై తీవ్ర ప్రశ్నలు లేవనెత్తుతున్నాయి. ప్రభుత్వ పాఠశాలలను బలోపేతం చేస్తామన్న హామీలు ఎక్కడ నిలిచిపోయాయి? విద్యార్థుల భవిష్యత్తుపై ప్రభుత్వం ఎప్పుడు దృష్టి సారిస్తుంది? అన్న ప్రశ్నలకు సమాధానం చెప్పాల్సిన బాధ్యత ఇప్పుడు అధికారంలో ఉన్న ప్రభుత్వంపైనే ఉందని ప్రతిపక్షాలు ఆరోపిస్తున్నాయి.
ప్రభుత్వ పాఠశాలలు
