పోలవరం పునరావాస కాలనీల్లో దయనీయ పరిస్థితులు.. వర్షం పడితే ఇళ్లలోకి నీరు.. తాతల నాటి భూములు కోల్పోయి కూలీలుగా మారిన నిర్వాసితులు.. పరిహారం, సాగు భూమి కోసం ఏళ్లుగా ఎదురుచూపులు
పోలవరం పునరావాస కాలనీలు
పోలవరం ప్రాజెక్టు కోసం సర్వస్వం త్యాగం చేసిన నిర్వాసితుల బతుకులు మాత్రం ఇంకా గాడిన పడలేదు. ఊరు పోయింది.. పొలం పోయింది.. జీవనాధారం పోయింది.. కానీ పునరావాసం మాత్రం పూర్తికాలేదు. ప్రభుత్వం ఇళ్లు కట్టించామని చెబుతున్నా.. ఆ ఇళ్లలో కనీస సౌకర్యాలు లేక నిర్వాసితులు నరకయాతన అనుభవిస్తున్నారనే ఆరోపణలు వినిపిస్తున్నాయి.
తాతల నాటి పొలాలను వదులుకుని ప్రాజెక్టు కోసం భూములిచ్చిన కుటుంబాలు.. ఇప్పుడు కూలి పనులపై ఆధారపడాల్సిన పరిస్థితికి చేరుకున్నాయని బాధితులు ఆవేదన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. సాగు భూమికి బదులుగా భూమి ఇవ్వాలని కాళ్లరిగేలా తిరుగుతున్నా.. ప్రభుత్వం మాత్రం ఇచ్చిన పరిహారంతోనే సరిపెట్టుకోవాలని చెబుతోందని నిర్వాసితులు మండిపడుతున్నారు.
పోలవరం పునరావాస కాలనీలు
పునరావాస కాలనీల్లో దయనీయ పరిస్థితులు..
పోలవరం పునరావాస కాలనీల్లో నిర్మించిన ఇళ్ల పరిస్థితి చూస్తే ప్రభుత్వ పునరావాసం ఎంత అసంపూర్తిగా ఉందో అర్థమవుతుందని బాధితులు చెబుతున్నారు. భూమిని సక్రమంగా చదును చేయకుండానే ఇళ్ల నిర్మాణాలు చేపట్టడంతో వర్షం పడితే నీళ్లన్నీ ఇళ్లలోకి వస్తున్నాయని ఆవేదన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
కొన్ని ఇళ్లలోకి నీరు చేరడంతో కుటుంబాలు తీవ్ర ఇబ్బందులు పడుతున్నాయి. డ్రైనేజీ వ్యవస్థ సరిగా లేకపోవడం, రోడ్లు పూర్తిస్థాయిలో లేకపోవడం, ఇతర మౌలిక వసతులు కొరవడటం వంటి సమస్యలు కాలనీల్లో కనిపిస్తున్నాయని కథనం పేర్కొంటోంది.
ఇల్లు ఇచ్చామని ప్రభుత్వం లెక్కలు చెప్పుకోవచ్చు.. కానీ ఆ ఇంట్లో మనిషి గౌరవంగా బతికే పరిస్థితి కల్పించకపోతే దాన్ని పునరావాసం ఎలా అంటారు? అని నిర్వాసితులు ప్రశ్నిస్తున్నారు.
కనీస వసతులు కరువు.. వర్షం పడితే ఇళ్లలోకే నీరు
పునరావాస కాలనీల్లో పరిస్థితులను పరిశీలిస్తే.. కొన్ని ఇళ్లలో నిర్మాణ లోపాలు స్పష్టంగా కనిపిస్తున్నాయి. ఇంటి చుట్టూ నీరు నిలిచిపోవడం, ఇంట్లోకి వర్షపు నీరు చేరడం, మురుగునీటి సమస్యలు ఉండటం వల్ల కుటుంబాలు అవస్థలు పడుతున్నాయి.
ఇల్లు ఇచ్చాం.. ఇక మా పని అయిపోయింది అన్నట్టుగా ప్రభుత్వం వ్యవహరిస్తోందని నిర్వాసితులు ఆగ్రహం వ్యక్తం చేస్తున్నారు. పునరావాసం అంటే కేవలం నాలుగు గోడలు కట్టించి ఇవ్వడం కాదని.. అక్కడ జీవించడానికి అవసరమైన అన్ని సౌకర్యాలు కల్పించాల్సిన బాధ్యత ప్రభుత్వానిదేనని వారు అంటున్నారు.
పోలవరం పునరావాస కాలనీలు
తాతల నాటి పొలాలు పోయాయి.. రైతుల బతుకులు కూలీలయ్యాయి
పోలవరం ప్రాజెక్టు కోసం భూములు కోల్పోయిన నిర్వాసితుల అసలు కన్నీటి కథ ఇక్కడే మొదలవుతోంది. తరతరాలుగా సాగు చేసుకుంటున్న భూములను వదులుకున్న కుటుంబాలు ఇప్పుడు సొంత పొలం లేని రైతులుగా మారిపోయారు.
తమ తాతలు, తండ్రులు సాగు చేసిన భూములు ప్రాజెక్టులో కలిసిపోవడంతో జీవనాధారం కోల్పోయామని బాధితులు చెబుతున్నారు. ఒకప్పుడు తమ సొంత పొలంలో పంట పండించిన కుటుంబాలు ఇప్పుడు ఉపాధి కోసం కూలి పనులకు వెళ్లాల్సి వస్తోందని ఆవేదన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
రైతు నుంచి కూలీగా మార్చేసి.. ఇదే పునరావాసమా? అని నిర్వాసితులు ప్రశ్నిస్తున్నారు.
పోలవరం పునరావాస కాలనీలు
భూమికి బదులు భూమి ఎక్కడ?
సాగు భూములు కోల్పోయిన నిర్వాసితులకు భూమికి బదులు భూమి ఇవ్వాలని కోరుతున్నా ప్రభుత్వం నుంచి స్పందన లేదని బాధితులు ఆరోపిస్తున్నారు. తమకు ఇచ్చిన పరిహారాన్ని తీసుకుని ఇక మౌనంగా ఉండాలని చెబుతున్నారని వారు వాపోతున్నారు.
కానీ ఒకసారి డబ్బు తీసుకున్నంత మాత్రాన తరతరాల జీవనాధారమైన భూమి తిరిగి వస్తుందా? అని నిర్వాసితులు నిలదీస్తున్నారు.
వ్యవసాయంపై ఆధారపడిన కుటుంబానికి నగదు పరిహారం ఇచ్చి చేతులు దులుపుకోవడం కంటే.. భవిష్యత్తులో ఆ కుటుంబం ఎలా బతుకుతుందనే అంశాన్ని ప్రభుత్వం పరిగణనలోకి తీసుకోవాలని వారు కోరుతున్నారు.
పోలవరం పునరావాస కాలనీలు
సాగు భూమి కోసం కాళ్లరిగేలా తిరుగుతున్నా.. కనికరం ఏదీ?
కథనంలో పలువురు నిర్వాసితులు తమ సమస్యలను వివరించారు. సాగు భూమి కోసం అధికారులు, కార్యాలయాల చుట్టూ తిరుగుతున్నా పరిష్కారం దొరకడం లేదని వారు వాపోయారు.
పోలవరం ప్రాజెక్టు కోసం భూములు కోల్పోయిన తమకు న్యాయం చేయాలని కోరుతూ ఎన్నిసార్లు విజ్ఞప్తులు చేసినా స్పందన లేదని ఆరోపిస్తున్నారు. తమ పిల్లల భవిష్యత్తు ఏం కావాలన్నదే ఇప్పుడు తమ ముందున్న ప్రధాన ప్రశ్న అని బాధితులు చెబుతున్నారు.
పోలవరం పునరావాస కాలనీలు
41.15 మీటర్ల పరిధిలో.. భారీ స్థాయిలో నిర్వాసితుల భారం
కథనంలో పేర్కొన్న గణాంకాల ప్రకారం, 41.15 మీటర్ల కాంటూర్ పరిధిలో పోలవరం ముంపు ప్రభావిత గ్రామాలు 172గా పేర్కొన్నారు. పునరావాస కేంద్రాలకు తరలించాల్సిన కుటుంబాల సంఖ్య 38,060గా చూపించారు.
ఇప్పటికే పునరావాసం కల్పించిన కుటుంబాలు 17,261గా, ఇంకా పునరావాసం కల్పించాల్సిన కుటుంబాలు 20,799గా వివరించారు. నిర్మించిన పునరావాస కాలనీలు 121 కాగా, ఇంకా నిర్మించాల్సిన కాలనీలు 95గా పేర్కొన్నారు. అలాగే నిర్మించిన కాలనీలు 26గా చూపించారు.
ఈ గణాంకాలే పునరావాస ప్రక్రియ ఎంత భారీగా పెండింగ్‌లో ఉందో చెప్పడానికి నిదర్శనంగా నిలుస్తున్నాయి.
పోలవరం పునరావాస కాలనీలు
పునరావాసం పేరుతో ఇళ్లు.. జీవనాధారం మాత్రం ఎక్కడ?
పునరావాస కాలనీల్లోకి తరలించిన తర్వాత కూడా నిర్వాసితుల సమస్యలు తీరలేదని కథనం చెబుతోంది. ఇల్లు ఇచ్చినా పొలం ఇవ్వలేదు.. పొలం పోయినా ప్రత్యామ్నాయ జీవనాధారం చూపలేదు.
కొత్త కాలనీల్లో నివాసం ఏర్పరచుకున్న కుటుంబాలకు తమ పాత గ్రామాల్లో ఉన్న సామాజిక, ఆర్థిక జీవనం కూడా దూరమైందని బాధితులు చెబుతున్నారు. ఒకప్పుడు పొలం చుట్టూ సాగిన జీవితం.. ఇప్పుడు కూలి పనుల కోసం ఇతర ప్రాంతాల వైపు చూడాల్సిన పరిస్థితిగా మారిందని ఆవేదన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
పోలవరం పునరావాస కాలనీలు
2019 నుంచే ఎదురుచూపులు.. అయినా పరిహారం, పునరావాసం పూర్తికాలేదా?
కథనంలో పలువురు బాధితులు 2019 నుంచి తమ సమస్యల పరిష్కారం కోసం ఎదురుచూస్తున్నామని చెబుతున్నారు. సంవత్సరాలు గడుస్తున్నా పునరావాసం పూర్తికాకపోవడం, తమకు రావాల్సిన ప్రయోజనాలు అందకపోవడం వల్ల తీవ్ర ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటున్నామని వారు అంటున్నారు.
ఒకవైపు పోలవరం ప్రాజెక్టు నిర్మాణం, నీటి నిల్వ, అభివృద్ధి గురించి ప్రభుత్వాలు గొప్పలు చెప్పుకుంటుంటే.. ఆ ప్రాజెక్టు కోసం త్యాగం చేసిన కుటుంబాల బతుకులు మాత్రం ఎందుకు ఇలా మారాయన్నదే ప్రశ్న.
పోలవరం పునరావాస కాలనీలు
నోటికి వచ్చిన హామీలు కాదు.. నిర్వాసితులకు న్యాయం కావాలి
పోలవరం నిర్వాసితులకు ఇచ్చిన హామీలు కాగితాలకే పరిమితం కాకుండా ఆచరణలోకి రావాలని బాధితులు కోరుతున్నారు. పరిహారం పూర్తిగా అందించాలి.. సాగు భూమికి ప్రత్యామ్నాయం చూపాలి.. పునరావాస కాలనీల్లో మౌలిక వసతులు కల్పించాలి.. ఇళ్లలోకి వర్షపు నీరు రాకుండా శాశ్వత పరిష్కారం చూపాలి.
నిర్వాసితుల సమస్యలను కేవలం గణాంకాలుగా చూడకుండా.. ఒక్కో కుటుంబం వెనుక ఉన్న జీవన పోరాటాన్ని ప్రభుత్వం గుర్తించాల్సిన అవసరం ఉంది.
పోలవరం పునరావాస కాలనీలు
పోలవరం ప్రాజెక్టు పూర్తయినా.. నిర్వాసితుల బతుకులు ఎప్పుడు గాడిన పడతాయి?
పోలవరం ప్రాజెక్టు కోసం భూములు ఇచ్చిన వారు రాష్ట్ర అభివృద్ధికి అడ్డుగా నిలిచినవారు కాదు.. అభివృద్ధి కోసం తమ సొంత జీవితాన్నే త్యాగం చేసిన నిర్వాసితులు. అలాంటి కుటుంబాలకు పునరావాసం పేరుతో అసంపూర్తి ఇళ్లు, కనీస వసతుల లేమి, సాగు భూమి లేకపోవడం, పరిహారం కోసం కార్యాలయాల చుట్టూ తిరగాల్సిన పరిస్థితి ఎదురవడం తీవ్ర ప్రశ్నలను లేవనెత్తుతోంది.
ఊరు పోయింది.. పొలం పోయింది.. బతుకు ఆధారం పోయింది. కనీసం కొత్త జీవితానికి ప్రభుత్వం అండగా నిలవాలి. ఇల్లు కట్టించడమే పునరావాసం కాదు.. నిర్వాసితుడి జీవనాధారాన్ని తిరిగి నిలబెట్టడమే నిజమైన పునరావాసం.
పోలవరం అభివృద్ధి కథలో ప్రాజెక్టు ఎంత ముఖ్యమో.. ఆ ప్రాజెక్టు కోసం సర్వస్వం కోల్పోయిన నిర్వాసితుల కన్నీళ్లు కూడా అంతే ముఖ్యమైనవి. వారి కన్నీళ్లు తుడిచే వరకు పోలవరం కథ పూర్తయినట్టే కాదు.
పోలవరం పునరావాస కాలనీలు
