ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర ఆర్థిక పరిస్థితిపై Comptroller and Auditor General of India (CAG) విడుదల చేసిన తాజా నివేదికలో అనేక ఆందోళనకర అంశాలు వెలుగులోకి వచ్చాయి. 2024-25 ఆర్థిక సంవత్సరంలో రాష్ట్ర ఆదాయ లోటు Fiscal Responsibility and Budget Management Act (FRBM) చట్టం నిర్దేశించిన పరిమితిని మించి వెళ్లిందని నివేదిక తెలిపింది. భారీగా అప్పులు తీసుకున్నప్పటికీ వాటిలో చాలా తక్కువ భాగమే అభివృద్ధి కార్యక్రమాలకు వినియోగించబడినట్లు వెల్లడైంది. ఈ నివేదికను ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభలో ఆర్థిక మంత్రి Payyavula Keshav ప్రవేశపెట్టారు.
FRBM లక్ష్యాన్ని దాటిన ఆదాయ లోటు
- FRBM చట్టం ప్రకారం ఆదాయ లోటు GSDPలో 2.7% లోపే ఉండాలి.
- కానీ 2024-25లో అది 3.75%కి చేరింది.
- దీంతో ప్రభుత్వం రోజువారీ ఖర్చుల కోసం కూడా అప్పులు తీసుకోవాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడింది.
- ఫిస్కల్ డెఫిసిట్ కూడా 4% పరిమితిని దాటి 5.05%కి చేరింది.
భారీ అప్పులు – కానీ అభివృద్ధికి తక్కువ వినియోగం
- 2024-25లో రాష్ట్రం మొత్తం ₹81,071 కోట్ల అప్పులు తీసుకుంది.
- కానీ అందులో సుమారు 24% మాత్రమే ఆస్తుల సృష్టి (capital expenditure) కోసం ఉపయోగించబడింది.
- మిగతా నిధులు సాధారణ ప్రభుత్వ ఖర్చులకు వెళ్లినట్లు నివేదిక పేర్కొంది.
- దీనివల్ల భవిష్యత్తులో రాష్ట్ర అప్పు భారం మరింత పెరిగే ప్రమాదం ఉందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
క్యాపిటల్ ఎక్స్పెండిచర్ భారీగా పడిపోయింది
- 2024-25లో రాష్ట్ర capital expenditure ₹16,141 కోట్లు మాత్రమే నమోదైంది.
- బడ్జెట్ అంచనా ₹45,382 కోట్లతో పోలిస్తే చాలా తక్కువ.
- మొత్తం GSDPలో ఇది సుమారు 1% మాత్రమే.
- అప్పులు పెరుగుతున్నా అభివృద్ధి ఖర్చు తగ్గడం ఆర్థిక క్రమశిక్షణపై సందేహాలు కలిగిస్తున్నదని నివేదిక పేర్కొంది.
లెక్కల్లో తప్పులు – ₹6,120 కోట్ల ప్రభావం
CAG నివేదిక ప్రకారం ఖర్చుల లెక్కల్లో చేసిన తప్పుల వల్ల రాష్ట్ర ఆర్థిక వ్యవస్థపై సుమారు ₹6,120 కోట్ల ప్రభావం పడింది.
| అంశం | తేడా |
|---|---|
| Revenue expenditure | ₹3,375.60 కోట్లు తక్కువగా చూపించారు |
| Cash balances | ₹95.70 కోట్లు తక్కువగా చూపించారు |
| Capital expenditure | ₹2,648.92 కోట్లు ఎక్కువగా చూపించారు |
ఇవి misclassification లేదా చట్టపరమైన నిబంధనలను పాటించకపోవడం వల్ల జరిగినవని నివేదిక తెలిపింది.
Off-Budget Borrowings వివాదం
- రాష్ట్ర బడ్జెట్లో Off-Budget Borrowings (OBBs) వివరాలు వెల్లడించలేదని నివేదిక పేర్కొంది.
- కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖకు ప్రభుత్వం OBBs తీసుకోలేదని తెలిపింది.
- అయితే 2025 మార్చి 31 నాటికి ₹27,241.99 కోట్లు పెండింగ్లో ఉన్నట్లు గుర్తించారు.
- అలాగే ₹7,240.57 కోట్లు OBBలకు సంబంధించిన సహాయం లేదా గ్రాంట్లుగా ఖర్చు చేసినట్లు వౌచర్ల పరిశీలనలో బయటపడింది.
PD ఖాతాల ద్వారా అప్పుల మార్గం
- కొన్ని సంస్థల నుంచి తీసుకున్న ₹1,580.78 కోట్లు institutional loans ను Personal Deposit (PD) accounts ద్వారా మళ్లించారు.
- ఇలా చేయడం వల్ల Public Account లో బాధ్యతలు ఎక్కువగా చూపబడే అవకాశం ఉందని నివేదిక పేర్కొంది.
AP Beverages Corporation లావాదేవీపై అభ్యంతరం
- ₹862 కోట్లు A.P. State Beverages Corporation Limited ఒకే చలాన్ ద్వారా ప్రభుత్వ ఖజానాకు జమ చేసింది.
- దీన్ని NTR Bharosa Pension Scheme కోసం special margin transferగా చూపించారు.
- కానీ ఈ మొత్తం tax revenue కింద చూపడం సరైంది కాదని CAG అభిప్రాయపడింది.
మొత్తంగా చూస్తే…
మొత్తంగా చూస్తే CAG నివేదిక ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర ఆర్థిక నిర్వహణపై గంభీరమైన ప్రశ్నలను లేవనెత్తింది. FRBM లక్ష్యాన్ని దాటిన ఆదాయ లోటు, భారీగా పెరిగిన అప్పులు, అభివృద్ధి ఖర్చు తగ్గుదల, ఆఫ్-బడ్జెట్ అప్పుల వివాదం వంటి అంశాలు రాష్ట్ర ఆర్థిక భవిష్యత్తుపై ఆందోళనను పెంచుతున్నాయి. అప్పులు తీసుకున్నప్పటికీ వాటిని మౌలిక వసతుల సృష్టికి వినియోగించకపోవడం దీర్ఘకాలిక ఆర్థిక స్థిరత్వంపై ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
