గ్రామీణాభివృద్ధి విషయంలో ఆంధ్రప్రదేశ్ మరోసారి దేశ దృష్టిని ఆకర్షించింది. 2023-24 సంవత్సరానికి సంబంధించిన పంచాయతీ అడ్వాన్స్ ఇండెక్స్ (PAI 2.0) నివేదికలో రాష్ట్రం ప్రదర్శన ఇప్పుడు విశ్లేషణకు దారి తీస్తోంది. ఈ నివేదికలో కేవలం టాప్ ర్యాంకింగ్స్ మాత్రమే కాకుండా, పంచాయతీల అసలు స్థాయి ఎలా ఉందో కూడా స్పష్టంగా బయటపడింది.
🔵 PAI 2.0 నివేదిక – ముఖ్య హైలైట్స్
- దేశవ్యాప్తంగా 3,635 పంచాయతీలు A గ్రేడ్ సాధించాయి
- అందులో ఆంధ్రప్రదేశ్ నుంచే 591 పంచాయతీలు
- రాష్ట్రంలోని 13,310 పంచాయతీల డేటా 100% నమోదు
- దేశంలో మూడోస్థానం ఏపీకి దక్కింది

🟢 గ్రేడ్ల వారీగా పంచాయతీల విభజన
PAI 2.0 ప్రకారం పంచాయతీలను స్కోర్ ఆధారంగా గ్రేడ్లుగా విభజించారు:
| గ్రేడ్ | స్కోర్ రేంజ్ | వివరాలు |
|---|---|---|
| A గ్రేడ్ | 90+ | అత్యుత్తమ పంచాయతీలు |
| B గ్రేడ్ | 75–90 | మంచి పనితీరు |
| C గ్రేడ్ | 60–75 | సగటు స్థాయి |
| D గ్రేడ్ | 40–60 | మెరుగుదల అవసరం |
📊 స్కోర్ ఆధారంగా పూర్తి విశ్లేషణ
- రాష్ట్ర సగటు స్కోర్: 84.67
- 10,178 పంచాయతీలు 60–75 స్కోర్ మధ్య (C గ్రేడ్)
- 2,468 పంచాయతీలు 40–60 స్కోర్ మధ్య (D గ్రేడ్)
- కొద్ది పంచాయతీలు మాత్రమే టాప్ A గ్రేడ్లో ఉన్నాయి
👉 అంటే:
- టాప్ లెవెల్ పంచాయతీలు ఉన్నా
- పెద్ద సంఖ్యలో ఇంకా మధ్యస్థాయి/లోయర్ గ్రేడ్లో ఉన్నాయి
🟣 దేశంలో ఏపీ స్థానం
- A గ్రేడ్ పంచాయతీలలో దేశంలో 3వ స్థానం
- గ్రామీణ అభివృద్ధిలో ముందంజలో ఉన్న రాష్ట్రంగా గుర్తింపు
🟠 రాష్ట్రంలో ఉత్తమ పంచాయతీ
- చిత్తూరు జిల్లా – నయనూరు పంచాయతీ
- పలు విభాగాల్లో అత్యుత్తమ పనితీరు
🔷 9 కీలక విభాగాల్లో టాప్ పంచాయతీలు
కేంద్రం ప్రకటించిన విభాగాలు:
- పేదరిక నిర్మూలన & జీవనోపాధి
- ఆరోగ్యకరమైన పంచాయతీ
- బాలల అభివృద్ధి
- నీటి నిర్వహణ
- శుచిత్వం
- సామాజిక భద్రత
- మౌలిక సదుపాయాలు
- పర్యావరణ పరిరక్షణ
- పాలన & పారదర్శకత
👉 ఈ 9 విభాగాల్లో ఏపీ పంచాయతీలు టాప్లో నిలిచాయి
⚪ విభాగాల వారీగా టాప్ పంచాయతీలు (ఇమేజ్ ప్రకారం)
- శ్రీ సత్యసాయి జిల్లా – బత్తలపల్లి
- అన్నమయ్య జిల్లా – గుండూరు
- ఏలూరు జిల్లా – కల్లచర్ల
- బాపట్ల జిల్లా – చిన్నగంజాం
- శ్రీకాకుళం జిల్లా – గంగడపాలెం
- ప్రకాశం జిల్లా – కొమరోలు
- చిత్తూరు జిల్లా – రాంచంద్రపురం
- పల్నాడు జిల్లా – గడ్డిపాడు
- కృష్ణాజిల్లా – గన్నవరం
(ఇమేజ్లో ఉన్నట్లే ప్రాతినిధ్యంగా ఇవ్వబడింది)
🧭 భవిష్యత్ లక్ష్యాలు (SDGs – 2030)
- గ్రామీణాభివృద్ధిని 2030 సస్టైనబుల్ డెవలప్మెంట్ గోల్స్తో అనుసంధానం
- పంచాయతీలను మరింత బలోపేతం చేయడం
- డేటా ఆధారంగా పాలనను మెరుగుపరచడం
📊 Quick Summary Table
| అంశం | వివరాలు |
|---|---|
| మొత్తం పంచాయతీలు | 13,310 |
| A గ్రేడ్ (దేశం) | 3,635 |
| A గ్రేడ్ (ఏపీ) | 591 |
| దేశ ర్యాంక్ | 3వ స్థానం |
| సగటు స్కోర్ | 84.67 |
| టాప్ పంచాయతీ | నయనూరు |
ఈ నివేదిక ఒక కీలక విషయాన్ని స్పష్టం చేస్తోంది —
👉 టాప్ స్థాయిలో ఏపీ మంచి ప్రదర్శన చూపించినా
👉 మొత్తం పంచాయతీలలో ఇంకా పెద్ద భాగం మధ్యస్థాయి లేదా మెరుగుదల అవసరమైన స్థాయిలోనే ఉంది
అంటే…
ప్రగతి ఉంది… కానీ పూర్తి విజయమా? అనే ప్రశ్న ఇంకా మిగిలే ఉంది.





